Saç dökülmesi nedenleri arasında sıkça rastlanan tiroid hastalıkları saç ekimi operasyonu öncesi kontrol edilmesi gereken en önemli patolojilerden birisidir. Tiroid bezi, boynun alt yarısında yer alan, nefes borusunun sararak hemen önünde bulunan bir iç salgı bezidir. Tiroid bezi metabolizma hızımızın ana kontrol öğesi olan tiroid hormonlarını üretir, depolar ve salgılar. Bu hormonlar metabolizma için anahtar role sahip olup tüm doku ve organlarımızın yeterli düzeyde çalışmasını sağlar.
Saç ekimi ve tiroid hastalıkları için temelde 2 hastalık ön plandadır. Bunlar Hipertiroidi (tiroid bezinin fazla çalışması) ve hiportiroididir (tiroid bezinin yetersiz çalışması). Tiroid hastalıkları ciltte, tırnakta ve saçlarda çok yaygın değişiklikler yaparak belirti verirler. Tiroid hastalıklarında tırnak bulgusu % 64, saç dökülmesi % 45, saç yağlanması % 23, saç kuruluğu % 22, saç incelmesi % 5 olarak karşımıza çıkar (1). Hipertiroidik hastalarda cilt nemli yumuşak ve ılıktır (2). Hipertiroidik hastanın cildi sıcak olmasının nedeni artan kan akımı, periferik vazodilatasyon (damarların genişlemesi) ve artmış sebase gland (yağ bezleri) sekresyonuna bağlıdır(3). Hipertiroidi hastalarında saçlar tipik olarak kırılgan, incelmiş, yumuşak ve düz olmaya meyillidir. Ayrıca bu hastalarda diffüz nonsikatrisyel (yara izi brakmayan) saç dökülmesi yaygındır (4). Hipotiroidili hastalarda ise saçlarda kuruluk, saçlarda matlaşma ve saç dökülmesine sebep olur. Hipotiroidizm hastalarda derinin bazı katmanlarında hücre bölünmesinin durmasına, anagen/telogen oranının azalmasına ve saç kaybına neden olur (5). Ülkemizde 6 aydan daha uzun süre yaygın saç dökülmesi şikayeti bulunan hastalıkları inceleyen bir çalışmada hastaların %18’ inde tiroid fonksiyon bozukluğu tespit edilmiştir. Saç dökülmesi sorunu yaşayan hastalarda tiroid hastalıkları yönünden araştırma yapılması gerekir (6,7).
Saç ekimi için başvuran hastalarsa özgeçmiş, soygeçmiş, sistem sorgusu ve sisitemik muayenenin yanında tiroid fonksiyon testleri (TSH, FT3,FT4,tiroid oto antikorları) mutlaka kontrol edilmelidir. Şayet tiroid ile ilgili patolojik bir durum söz konusuysa dahiliye ve/veya endokrinoloji konsültasyonu istenmelidir. Hasta ötroit hale geldikten sonra saç ekimi yapılabilir.
Referanslar
- American Thyroid Association. Thyroid blood tests and general well-being, mood and brain function. http://www.thyroid.org/patient thyroid-information/ct-for patients/august-2016/vol-9-issue-8-p-8-9/ adresinden erişilebilir
- Janie M. Leonhardt, Heymann Wr. Thyroid Disease And The Skin. Dermatol Clin 2002;20:473–481.
- Doshi DN, Blyumin ML, Kimball AB. Cutaneous manifestations of thyroid disease. Clin Dermatol 2008;26:283- 287.
- Freinkel R. Cutaneous Manifestations Of Endocrine Diseases. Dermatology İn General Medicine. Ed. Fitzpatrick TB. Eizen A, Wolff K, Freedberg I, Austen K. Fourth Edition. New York: Mc-Graw-Hill Book Company, 1993; 2:2113-2129.
- . Lo Sicco K, McGuire S, English JC. A retrospective study of thyroid structural abnormalities in alopecia patients. Dermatoendocrinol. 2011;3(4):251-4.
- Elgart GW, Patterson JW, Taylor R. Cutaneous metastasis from papillary carcinoma of the thyroid gland. J Am Acad Dermatol 1991;25; 404-408.
- Koller EA, Tourtelot JB, Pak HS, Cobb MW, Moad JC, Flynn EA. Papillary and Follicular Thyroid Carcinoma Metastatic to The Skin: A Case Report and Review of the Literature Thyroid 1998;8:1045-1050.